Wat Jari nodig heeft om goed te kunnen werken, is verrassend normaal
Door Dorine van Luijk, Re-integratieadviseur/jobcoach HN-AB
Al meer dan tien jaar werkt Jari als schoonmaker bij Saxion Hogeschool in Deventer. Hij kent het gebouw, weet precies wat er moet gebeuren en werkt grotendeels zelfstandig. Lokalen, kantoren, trappen en vloeren: alles heeft een vaste plek en een vaste volgorde.
“Het leuke aan mijn werk is dat ik zelfstandig ben en eigen verantwoordelijkheid heb.”
Juist die voorspelbaarheid maakt dat Jari goed functioneert. Heldere afspraken, overzicht en structuur geven hem rust. Dan weet hij waar hij aan toe is en kan hij doen waar hij goed in is. Dat klinkt eigenlijk niet zo bijzonder. Veel mensen werken prettiger wanneer verwachtingen duidelijk zijn.
Achter iedere werknemer zit een verhaal
Buiten zijn werk woont Jari in een begeleide woonomgeving. Hij redt zich grotendeels zelfstandig, maar weet dat ondersteuning beschikbaar is wanneer dat nodig is. Ook zijn relatie is belangrijk in zijn leven. Al vijftien jaar is hij samen met zijn vriendin. Zij heeft hersenletsel en een lichamelijke beperking en gebruikt een rolstoel. Ze wonen naast elkaar en delen hun dagelijks leven. Toch merkt Jari dat mensen vaak vooral de beperking zien.
"Mensen zien vaak niet het verhaal erachter."
Die ervaring herkent hij ook op de arbeidsmarkt. Er wordt snel gekeken naar wat iemand níét kan, terwijl veel belangrijker is onder welke omstandigheden iemand juist wél goed functioneert.
Werk en privé zijn niet los van elkaar te zien
Zoals bij iedere werknemer heeft ook Jari momenten waarop gebeurtenissen thuis invloed hebben op zijn werk. Dat maakt hem niet anders dan anderen. Hij houdt werk en privé liever gescheiden. Tegelijk vindt hij het belangrijk dat hij kan aangeven wanneer iets speelt. Daar zit misschien wel de grootste kracht van een goede werkomgeving: niet alles willen oplossen, maar wel ruimte bieden voor een eerlijk gesprek. Andersom geldt dat ook. Feedback van zijn leidinggevende helpt Jari om zich verder te ontwikkelen.
Structuur is geen uitzondering, maar een voorwaarde
Sinds enkele jaren krijgt Jari jobcoaching. Die begeleiding is praktisch en sluit aan op zijn dagelijkse werk.
Samen kijken ze naar vragen als:
Hoe pak je een taak logisch aan?
Hoe houd je overzicht?
Hoe ga je om met veranderingen?
Hoe bespreek je iets met een collega of leidinggevende?
"Jobcoaching helpt mij om structuur te houden. En om dingen beter aan te pakken."
Daarnaast is de jobcoach een onafhankelijk aanspreekpunt. Iemand die helpt om situaties te verduidelijken wanneer dat nodig is. Niet om het werk over te nemen, maar om ervoor te zorgen dat Jari zelfstandig kan blijven werken.
Een diagnose vertelt maar een deel van het verhaal
Jari heeft een licht verstandelijke beperking en dyslexie. Dat betekent dat hij informatie soms anders verwerkt en dat communicatie niet altijd vanzelfsprekend aansluit. Maar wie alleen naar die diagnose kijkt, mist het belangrijkste. Geef duidelijke uitleg. Zorg voor structuur. Spreek verwachtingen uit. Dan ontstaat er ruimte om talent te laten zien. Zijn beperking bepaalt niet wat hij kan. Ze laat vooral zien wat hij nodig heeft om zijn werk goed te doen.
En eerlijk is eerlijk: geldt dat niet voor vrijwel iedere werknemer?
Het verhaal van Jari gaat niet over bijzonder beleid of ingewikkelde voorzieningen.
Het gaat over dagelijkse keuzes.
duidelijke communicatie;
voorspelbare werkzaamheden;
ruimte om vragen te stellen;
vertrouwen;
ondersteuning wanneer dat nodig is.
Dat zijn geen oplossingen voor een kleine groep medewerkers. Het zijn voorwaarden waaronder veel mensen beter functioneren. Juist daarom is inclusief werkgeverschap geen apart HR-thema. Het is goed werkgeverschap.
Wanneer je kijkt naar wat iemand nodig heeft in plaats van naar het label dat iemand draagt, benut je meer arbeidspotentieel. En daar wordt uiteindelijk iedereen beter van: de medewerker én de organisatie.
-1.webp)
.webp)
-(1000-x-667-px)-(7).webp)